Ander preventiebeleid nodig voor verkleinen verschillen gezondheid hoog- en laagopgeleiden

28 augustus 2018

Als je laagopgeleid bent, leef je gemiddeld minder lang en ongezonder dan mensen die hoger opgeleid zijn en daardoor vaak een hoger inkomen hebben. Deze kloof neemt toe. De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) adviseert het kabinet om in het beleid extra aandacht te geven voor degenen met de grootste gezondheidsachterstand, zoals mensen met een lage sociaaleconomische status.

De WRR pleit ook voor meer aandacht voor psychische problemen, want op dit vlak is sprake van een groot gezondheidspotentieel. Dit schrijft de WRR in de Policy Brief Van verschil naar potentieel: een realistisch perspectief op de sociaaleconomische gezondheidsverschillen.

Hardnekkige verschillen

Sinds eind jaren tachtig van de vorige eeuw richt het preventiebeleid zich op het verkleinen van de verschillen in gezondheid. De resultaten van alle beleidsinspanningen van de afgelopen 35 jaar zijn evenwel gemengd, aldus de WRR. Aan de ene kant zijn Nederlanders een stuk gezonder geworden. Voor alle sociaaleconomische groepen is de (gezonde) levensverwachting aanmerkelijk gestegen. Aan de andere kant blijken de verschillen in gezondheid hardnekkig. Omdat iedereen erop vooruit is gegaan, zijn per saldo die verschillen niet kleiner geworden, en soms zelfs groter.

Een treffend voorbeeld is de ontwikkeling van het roken. In 1990 rookte 38% van de lager opgeleiden, en 34% van de hoger opgeleiden. Sindsdien is het aantal laag opgeleide rokers met 11% afgenomen, maar het aantal hoger opgeleide rokers met 17%. Onder beide groepen is dus flinke winst geboekt, maar tegelijk is het verschil beduidend groter geworden.

Psychische problemen

De WRR pleit ook voor verkenning van psychische gezondheid als nieuwe en urgente prioriteit. In termen van ziektelast zijn psychische aandoeningen een nog groter probleem dan roken, overmatig alcoholgebruik en overgewicht. Bovendien lijkt erop het aantal mensen met psychische problemen eerder zal groeien dan afnemen. Depressie en angstklachten komen vaker voor bij mensen met een lagere sociaaleconomische status en worden in toenemende mate bij jongeren gesignaleerd. Volgens de WRR is hier ruimte voor winst.

Bron: WRR