Basisbanen in Groningen: ‘Ik heb eindelijk écht weekend’
Met de basisbaan kunnen mensen in de gemeente Groningen die moeilijk aan werk kunnen komen toch waardevol werk doen tegen het minimaal wettelijk minimumloon. ‘De gemeente Groningen laat hiermee zien dat het mogelijk is om mensen waarvan gedacht wordt dat zij niet kunnen werken, toch een structurele plek te bieden’, aldus Marjet van Houten, programmaleider Bestaanszekerheid en waardevol werken bij Movisie.
Een basisbaan gaat om additioneel werk, dit zijn taken die nog niet werden uitgevoerd of taken die nog niet betaald waren. ‘Deze taken moeten ten goede komen aan de leefbaarheid van onze wijken en dorpen. Die wijken en dorpen leveren de taken dan ook zelf bij ons aan’, vertelt Daniëlle van Goor, kwartiermaker bij Werk & Participatie van de gemeente Groningen.
Twee vliegen in één klap
Waarom koos gemeente Groningen voor de invoering van de basisbaan? ‘We zagen dat er veel mensen in de bijstand zitten die graag de stap naar werk willen maken, maar waarbij dit niet lukt’, vertelt Carine Bloemhoff, wethouder Werk & Participatie van de gemeente Groningen. ‘Dan kun je zeggen, voor jou is er dan een uitkering of vrijwilligerswerk, maar deze mensen willen ook gewoon hun eigen brood verdienen met een loonstrook. Tegelijkertijd zagen we dat er ontzettend veel maatschappelijk werk bleef liggen. Toen hebben we gezegd, als we die taken omzetten naar banen, slaan we twee vliegen in één klap.’
Veel baten bij verschillende partijen
Daniëlle van Goor: ‘Wat we zien is dat bijvoorbeeld gezinshoofden hun kinderen weer kunnen vertellen dat ze naar hun werk gaan, hierdoor geven ze hen het goede voorbeeld. Daarnaast merken we ook dat mensen makkelijker in staat zijn om hun vaste lasten te betalen. Dus we zien veel baten liggen bij verschillende partijen.’
Consuela heeft een basisbaan bij verschillende buurthuizen. Ze verzorgt de lunch in de middag, kookt twee avonden in de week voor mensen die niet alleen thuis willen eten en werkt een dag in de week achter de bar. ‘De basisbaan betekent voor mij alles’, zegt Consuela. ‘Ik heb meer vrijheid, meer sociale contacten. Ik sta op tijd op en ga met plezier naar mijn werk. En als het vrijdag is, kan ik eindelijk zeggen: yes, ik heb écht weekend.’
Waardevol werken voor iedereen
De basisbaan is één van de voorbeelden van waardevol werk die wordt genoemd in de kennissynthese Waardevol werken voor iedereen. In deze publicatie staat kennis die de gedachten over dit vraagstuk kunnen aanscherpen. Je vindt hierin onder andere een overzicht van de belangrijkste doelgroepen, de relevante begrippen, instrumenten en vormen van werken met behoud van uitkering. Ook lees je over relevante wet- en regelgeving en visies en ideeën over hoe waardevol werk anders kan worden vormgegeven en over de geleerde lessen vanuit de wetenschap.
De opnames van deze video vonden plaats tijdens een informatiedag over de basisbaan van de gemeente Groningen op 22 mei 2025 in buurthuis ’t Vinkhuys in Groningen.
Film en montage: Falcon Focus Media
