Cliëntondersteuning: ’Je moet gewoon beginnen’

Inspiratiebijeenkomst koplopergemeenten Stichtste Vecht en Woerden

15 januari 2019

Stichtse Vecht en Woerden, twee van de koplopers cliëntondersteuning, organiseerden op 8 november voor de U16 gemeenten (gemeenten in westelijk Utrecht) een inspiratiebijeenkomst over cliëntondersteuning. Wat zijn de ervaringen van deze koplopers met het onderwerp? En wat kan er beter?

Het doel van de regionale bijeenkomst is het uitwisselen van ervaringen, om zo buurgemeenten te stimuleren om ook met cliëntondersteuning aan de slag te gaan. Vertegenwoordigers van 12 gemeenten waren aanwezig: ambtenaren, aanbieders cliëntondersteuning, gemeenteraadsleden en leden van adviesraden Sociaal Domein, in totaal ruim 30 personen.

Koplopers Cliëntondersteuning

Cliëntondersteuning helpt inwoners passende zorg en voorzieningen te regelen. Het project Koplopers Cliëntondersteuning moet bijdragen aan een betere bekendheid en invulling van onafhankelijke cliëntondersteuning. Het project is een initiatief van de VNG, Ieder(in), de Koepel Adviesraden Sociaal Domein en Movisie.

Stand van zaken in Stichtste Vecht en Woerden

Volgens wethouders Hetty Veneklaas en Tymon de Weger gaat het er bij cliëntondersteuning om dat het iemand is die echt met je meedenkt en meepraat in jouw belang. Ook geven ze aan dat de bekendheid onder de inwoners nog echt beter kan. Verantwoordelijke ambtenaren Fred Nieuwesteeg en Inge Markx lichtten de stand van zaken in hun gemeenten verder toe. Volgens hen komt er steeds meer duidelijkheid over de plek die een cliëntondersteuner inneemt en de bijdrage die hij kan leveren in het traject van de inwoner op zoek naar passende steun. Er zijn duidelijk stappen gezet, er wordt steeds beter gebruik van gemaakt. Belangrijke onderwerpen waar mensen steun bij zoeken zijn schulden, contact met Werk en Inkomen en als er sprake is van een ondersteuningsbehoefte vanwege psychische problematiek.

gemeente-presenteert-powerpoint-voor-publiek

Uitdagingen

Beide gemeenten geven aan dat het vormgeven van cliëntondersteuning  de nodige uitdagingen kent. Hoe zorg je dat de mensen die het meeste nodig hebben de cliëntondersteuners goed vinden? En hoe zorg je voor een goede aansluiting bij de toegang? Vooral ook dat een cliëntondersteuner ook te vinden is  vóór de toegang. Als iemand iets overkomt waardoor hij/zij zich oriënteert op ondersteuningsmogelijkheden.

'Zorg dat je wethouder aanhaakt'

Meer nodig dan een uitnodigingbrief

Cliëntondersteuning kan preventief werken. Daarvoor is wel meer nodig dan mensen in de uitnodigingsbrief voor het gesprek met de gemeente wijzen op hun ‘recht’ op cliëntondersteuning. 'Je moet gewoon beginnen, het is echt een leertraject. Zorg dat je wethouder aanhaakt, je moet er tijd en middelen voor vrijmaken als je wil dat het goed landt in je gemeente' is de boodschap.

De routes naar passende ondersteuning in kaart brengen

Om te weten hoe mensen de cliëntondersteuner vinden, met welke vragen ze komen en wat ze dan verwachten van een cliëntondersteuner hebben Woerden en Stichtse Vecht met de methodiek klantenreizen gewerkt. De klantreis omvat het traject en alle contactpunten tussen cliënt en ondersteuning. Mensen hebben verschillende vragen, verwachtingen en routes. Het is daarom belangrijk dat er ook verschillende ‘typen’ cliëntondersteuners zijn en verschillende manieren om inwoners daarop te attenderen.

theater-verwoord-problemen

Theater vat samen

Kracht van Beleving, improvisatietheater, verbeeldt aansluitend een aantal knelpunten en dilemma’s die ze hebben gehoord en houdt de zaal zo de spiegel voor:

  • De complexiteit waar mensen mee moeten dealen als ze op zoek zijn naar passende ondersteuning,
  • Het stress van het kiezen: wie en wat heb ik nu nodig?
  • Het samenspel tussen informele en formele cliëntondersteuners,
  • Het belang om van de ervaringen in de praktijk te leren met elkaar,
  • Het jargon dat snel gebruikt wordt.

Aansluitend zijn de aanwezigen met elkaar in gesprek gegaan rond een vijftal thema’s. Bekendheid en bereikbaarheid, samenspel informele en formele cliëntondersteuners, onafhankelijkheid van de cliëntondersteuner, hoe kwaliteit van cliëntondersteuning te borgen en samenwerking van cliëntondersteuner, wijkteam en gemeente. Het is duidelijk dat er bij alle aanwezigen al het nodige gebeurt en er veel ideeën worden uitgewisseld. 'Goed om dit nog een keer te herhalen' was de algemene mening.