Het diverse speelveld van samenlevingsopbouw

18 september 2020

De dorpsondersteuner, de sociaal makelaar, de opbouwwerker en de wijkregisseur: allemaal werken ze aan samenlevingsopbouw. Wat zijn de overeenkomsten en verschillen tussen deze participatieprofessionals? Op Buurtwijs is nu een verkenning langs twee hoofddoelen te lezen.

Samenlevingsopbouw is een breed begrip. Het gaat om het versterken van de zelfwerkzaamheid en medeverantwoordelijkheid van bewoners bij hun eigen woon- en leefomgeving en voor de verbanden tussen bewoners onderling. Maar het gaat ook om het hebben van stem en invloed op je eigen wijk, buurt of stad.

De al aanwezige krachten in een wijk en de bewoners zelf vormen het uitgangspunt. Ten opzichte van een jaar of tien geleden zien we dat er vanuit meer hoeken wordt gewerkt aan samenlevingsopbouw, door bijvoorbeeld gemeente, bewonersinitiatieven en sociaal ondernemers. Samenlevingsopbouw is dus zeker niet alleen het domein van sociaal werk meer.

Expertise en inhoudelijke focus

Er zijn overeenkomsten én verschillen tussen deze verschillende participatieprofessionals. Belangrijke overeenkomst is de schakelfunctie die zij vervullen: een verbindende rol tussen inwoners, organisaties en overheid. Maar ze verschillen in expertise en inhoudelijke focus. Ze vinden elkaar in wijken en buurten, waar de wijkagent vooral gericht is op veiligheid en verminderen van overlast, een wijkregisseur op het betrekken van bewoners bij plannen voor hun wijk en een sociaal makelaar op het verbinden van bewoners en initiatieven. Toch is  het niet altijd duidelijk wie nou waar van is. Waar het werk van de scharrelambtenaar begint en dat van de ideeënmakelaar eindigt.

Movisie werkt aan een publicatie over de verschillende professionals die aan samenlevingsopbouw werken. Hierbij wordt gekeken naar hoe deze professionals aansluiten bij krachten in de wijk. Vanuit literatuuronderzoek onderscheiden we hierin twee doelen: het versterken van de leefbaarheid en sociale cohesie en werken aan een sterkere democratie door publieke participatie.

Deze twee hoofddoelen zijn onlangs besproken in een expertmeeting met mensen met veel ervaring vanuit de praktijk én kennis van de historie van samenlevingsopbouw. Op Buurtwijs lees je meer over de eerste bevindingen.

Lees het volledige artikel op www.buurtwijs.nl.