eHealth is in aantocht

250 auteurs schreven het Co-creatie eHealthboek. Een recensie
artikel - 12 oktober 2015

eHealth komt er nu echt aan. Daar is iedereen het over eens die vorig jaar meedeed aan de eHealth Monitor. Aan de andere kant: zorggebruikers en zorgverleners ervaren lang niet altijd meerwaarde bij eHealth. En potentiële gebruikers zijn soms onbekend met de mogelijkheden. Het 337 pagina’s tellende Co-creatie eHealthboek poogt hier verandering in te brengen. Of het de intiatiefnemers Co Politiek en Remco Hoogendijk gelukt is? Als je positief tegenover eHealth staat wel.

Het is een bekend gegeven: het aantal zorgvragers stijgt de komende jaren, waardoor het zorgaanbod onder druk komt te staan. Om de kloof tussen deze vraag en aanbod te dichten, is eHealth de meest voor de hand liggende oplossing. Alleen zo blijft zorg kwalitatief hoogwaardig en betaalbaar. Zo beargumenteren de 250 (!) auteurs in het boek. Co-creatie is wel heel letterlijk opgevat in dit boek. Innovatoren, bestuurders, zorgprofessionals, cliënten en experts; iedereen die een visie heeft over eHealth schreef mee. Slimme zet. Hoe meer ik las, des te sterker kreeg ik het gevoel dat ik niet de enige ben met een interesse voor dit thema, waardoor ik bleef doorlezen.

Containerbegrip

Het boek heeft als doel om iedereen enthousiast te maken voor eHealth. De opening is dus niet heel verassend, maar door alle verschillende definities wel terecht: wat is eHealth? De definitie die hier gehanteerd wordt, is het gebruik van nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, en met name internettechnologie, om gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen of te verbeteren. Om het begrip verder uit te werken is het ingedeeld in drie dimensies: het zorgproces, de gebruikers en de techniek. En om het nog verder te versimpelen, zijn er 11 toepassingen waaronder webapplicaties, mobiele apps, videocommunicatie, robotica, big data en serious gaming.

Maatschappelijke meerwaarde

De meerwaarde van eHealth in beeld brengen is het doel van het boek. Dat lukt aardig. Gelukkig laten de auteurs de techniek achterwege en zoomen ze in op de sociale en maatschappelijke meerwaarde. Steven Hannekroot schrijft over de meerwaarde voor cliënten aan de hand van het model ’10 vitaliteitsbehoeften’. Hij betoogt dat mensen lekker lang en vooral gezond willen leven. De tien groepen werkingsprincipes of vitaliteitsbehoeften bepalen gezamenlijk onze gezondheid, is de basis van zijn theorie. De vitaliteitsbehoeften kunnen worden gebruikt als basis om succesvolle innovaties te analyseren en evalueren. Dit is volgens mij een humane tegenhanger van meer neoliberale winstgerichte evaluatiemethoden die een menswaardig bestaan niet als centraal uitgangspunt nemen. eHealth hoeft hiermee niet voor verschraling maar juist voor verbetering van de zorg en het welbevinden van mensen te zorgen. In een andere passage zoomt Wilfrid Opheij in op de meerwaarde van eHealth voor onderlinge samenwerking van zorgverleners. Hij concludeert dat een betekenisvolle samenwerking kan worden bereikt als er een goede ICT verbindingssysteem wordt gebruikt en professionals met lef werken aan het leggen van verbindingen. Een sterk betoog, dat ook breder weerklank vindt.

Praktisch

Potentiële gebruikers van eHealth zijn niet altijd bekend met de mogelijkheden die het biedt. Dat liet eerder onderzoek zien. Daarnaast roepen vernieuwende vormen standaard weerstand op. Communicatiewetenschapper José van Berkum heeft daar de oplossing op. Zij ziet het informeren en betrekken van zorgverleners vanaf de start als succesfactor voor een brede implementatie van eHealth. Ook de betrokkenheid en zichtbaarheid van leidinggevenden vergroot het draagvlak onder zorgverleners. Een ontzettende open deur, maar soms gewoon fijn om te lezen. Dat betekent dat er hoop is op de definitieve doorbraak van eHealth. 

Manifest

Zorgt dit boek voor dé doorbraak van eHealth? Dat valt te betwijfelen. De vormgeving is prachtig, de opzet helder en de inhoud begrijpelijk voor een beginner zoals ik. Ik sta zelfs te popelen om eHealth te gaan toepassen in mijn werk. Maar door de veelheid aan informatie kan een lezer afhaken. Het is namelijk geen boek dat je in één klap uitleest. En het is eerder een manifest; continu is er een stevig pleidooi voor het gebruik van eHealth. Conservatieve lezers kunnen zich onbegrepen voelen door deze dominante groep voorstanders. Mijn tip aan iedereen: sla het boek af en toe eens open op een willekeurige pagina en laat je inspireren door een bepaald thema.

Zelf lezen

Niet verrassend: het boek Co-creatie eHealthboek is als e-book verkrijgbaar. En nog gratis ook! Een aanrader voor jong en oud, voor zorgverleners en ministers.

Aukelien Scheffelaar is projectmedewerker bij Movisie en is werkzaam op het thema sociale technologie.

In het boek is een bijdrage opgenomen van Floor de Jong en Yvonne de Jong (Vilans) en Brechtje Walburgh Schmidt (Movisie), namens het Expertisecentrum Mantelzorg.

 

Reacties

Reageer op dit artikel

4 + 7 =
Los deze eenvoudige rekenoefening op en voer het resultaat in. Bijvoorbeeld: voor 1+3, voer 4 in.