‘Ervaringskennis is geen luxe maar noodzaak’

Wethouder Samir Toub over Eindhoven, dakloosheid en het belang van bottom-up initiatieven

Op 19 januari 2026 was de Eindhovense wethouder Samir Toub een van de speciale gasten op de Movisie Nieuwjaarsbijeenkomst ‘Kijk anders, doe anders’. Bij Ervaring die Staat ging communicatieadviseur Paul van Yperen met hem in gesprek over het belang van ervaringsdeskundigheid, de kracht van bottom-up initiatieven en wat gemeenten kunnen leren van hun aanpak.

Je bent al vaker bij Ervaring die Staat geweest. Wat maakt dit initiatief voor jou zo bijzonder?

‘Ervaring die Staat is een prachtig initiatief', zegt Toub direct. ‘Je ziet hoe belangrijk ervaringsdeskundigheid is, zeker bij dak- en thuisloosheid. De mensen hier voegen echt iets toe aan de stad, met activiteiten van dagbesteding tot begeleiding. En ze doen dat op een manier die dichtbij mensen staat. Dat werkt.’ 

Hoe goed ken je de organisatie?

‘Ik volg ze al jaren. Vanuit mijn tijd bij een maatschappelijke opvangorganisatie kwam ik ze al vaak tegen. Ook voordat ik bij de gemeente werkte, kruisten onze wegen in de nachtopvang. Ik ken het werkveld dus goed en ik weet hoe waardevol deze aanpak is.’

Wat maakt ervaringsdeskundigheid zo belangrijk?

‘Het wordt vaak onderschat', stelt Toub. ‘Maar als je kijkt naar hoe Ervaring die Staat werkt, dan zie je volwaardige professionals. Zij weten uit ervaring wat het betekent om op straat te leven, om stigma’s te voelen, om geen aansluiting te vinden bij reguliere zorg. Daardoor komen ze tot andere oplossingen. Als het je nooit is overkomen, is het ook moeilijker om je écht in te leven.’ 

En wat betekent dat voor beleid?

‘We moeten niet alleen beleid maken vanuit bureaus en studies – hoe waardevol die kennis ook is. We moeten beleid maken mét de mensen om wie het gaat, bottom-up dus. Dat gebeurt hier. Dat is nodig om de beeldvorming én de aanpak van dak- en thuisloosheid te vernieuwen.’ 

'Ik ken het werkveld dus goed en ik weet hoe waardevol deze aanpak is'

Het sociaal domein staat onder druk. Komt een organisatie als dit dan niet klem te zitten?

‘De druk is enorm. De Wet maatschappelijke ondersteuning, de jeugdzorg, de maatschappelijke opvang: overal schuurt het. En Eindhoven telt meer dak- en thuislozen dan gedacht, zo bleek bij de recente telling. Maar juist daarom moeten we onze verantwoordelijkheid nemen. Dit soort organisaties horen daarbij. Ze zijn geen luxe, maar essentieel.’ 

'Je kijkt hoe je samen soep kunt koken'

Lees ook het interview met Els Keet, directeur van Ervaring die Staat en bekijk de film over Ervaring die Staat waarin Samir Toub ook aan het woord komt.

Lees interview en bekijk film

Ervaring die Staat organiseert ook straattours. Je nam zelf deel. Wat bracht dat je?

‘Dat was indrukwekkend', vertelt Toub. ‘Je ziet je eigen stad opeens door andere ogen. Grote organisaties doen mee, maar ook wij als college zijn mee geweest. Zo’n tour laat zien wat het betekent om buiten te slapen, om geen plek te hebben. Dan vóél je wat beleid in het dagelijks leven betekent. Dat is onbetaalbaar.’ 

'Je ziet je eigen stad opeens door andere ogen'

Zou je deze aanpak aanbevelen aan andere gemeenten?

‘Zonder twijfel. Het is een voorbeeld van hoe een bottom-up initiatief het reguliere aanbod versterkt. De combinatie van deskundigheid, praktische ondersteuning en bewustwording maakt deze aanpak uniek. Andere gemeenten kunnen hier echt iets van leren.’ 

Wat wil je inwoners van Eindhoven meegeven over dak- en thuislozen?

‘De framing is vaak negatief en dat raakt me. Als we opvanglocaties willen openen, komt er weerstand. Maar dak- en thuisloos kun je veel sneller worden dan mensen denken. Ik heb het van dichtbij gezien bij mijn eigen broer. Hij kwam uit een goed nest en was succesvol. Door een paar tegenslagen werd hij uiteindelijk bankhopper en daarna dakloos. Het kan iedereen overkomen. Daarom moeten we humaan zijn en mensen opvangen.’ 

Merkt je dat organisaties en professionals openstaan voor nieuwe manieren van kijken?

‘Totaal. De openheid groeit, ook dankzij initiatieven zoals deze straattours en de gesprekken die hier gevoerd worden. We hebben als gemeente al veel stappen gezet, maar we zijn er nog niet. Het is goed om elkaar vast te houden en door te gaan.’

Je bent speciale gast op de Movisie Nieuwjaarsbijeenkomst ‘Kijk anders, doe anders’. Wat hoop je dat bezoekers meenemen?

'Ik hoop dat mensen anders gaan kijken naar dak- en thuisloosheid en naar kwetsbaarheid in het algemeen. En dat ze ontdekken hoe waardevol het is om ervaringskennis serieus te nemen. Niet als toevoeging, maar als fundament. Dat is wat Ervaring die Staat ons leert. Dit soort organisaties laten zien wat menselijkheid kan doen. Dat moeten we vasthouden.’ 

Portretfoto van Samir Toub

Kijk anders, doe anders... De kracht van onderop 

Tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst ‘Kijk anders, doe anders’ vond de première plaats van een korte film van Daniël Boomsma en Movisie over 'Ervaring die staat'. Ook gingen beleidsmakers,  professionals, gemeenten en ervaringsdeskundigen aan de hand van inspirerende filmpjes in gesprek over nieuwe manieren van kijken en werken. 

Lees het terugblikartikel