Kompas zet deuren wijd open voor de buurt

Inspirerende voorbeelden van dagbesteding
artikel - 23 januari 2018

Gemeenten en aanbieders van dagbesteding zijn in de praktijk op zoek naar nieuwe manieren van dagbesteding. Om hen te helpen bij deze zoektocht belichten wij elke maand in deze serie een inspirerend voorbeeld. Dit keer: Het Kompas, een ontmoetingscentrum in Utrecht voor buurtbewoners en het ernaast gelegen woonhuis voor mensen met een psychiatrische kwetsbaarheid.

Voor wie is dit project?

Het Kompas is een ontmoetingscentrum voor buurtbewoners en bewoners van een woonhuis van Lister. Lister begeleidt al ruim 30 jaar mensen met een psychiatrische aandoeningen en/of een verslaving middenin de samenleving.

Het Kompas in het kort

Het Kompas is een ontmoetingsruimte waar dagelijks het eten wordt klaargemaakt. Het Kompas kenmerkt zich door een open en gemoedelijke sfeer. Dagelijks genieten bewoners en vrijwilligers van een kopje koffie of thee met een krant of een spelletje. Ook wordt de ontmoetingsruimte gebruikt voor buurtinitiatieven en allerlei activiteiten die de vrijwilligers organiseren. Iedereen die iets wil bijdragen is van harte welkom. Iedereen kan doen wat in zijn kracht ligt.  Het Kompas wordt gerund door dertig vrijwilligers, waarvan twintig bewoners van het Listerpand en tien andere vrijwilligers. Er is nauw contact met andere organisaties die met kwetsbare mensen werken die een plek zoals het Kompas kunnen gebruiken. Buurtinitiatieven maken ook gebruik van de ruimte, bijvoorbeeld het Ciao Eetcafé en de jaarlijkse buurtbarbecue.

Waarom is dit vernieuwend?

  • Mensen kunnen laagdrempelig en vrijblijvend meedoen. Iedereen doet wat in zijn kracht ligt.
  • Betrokkenheid en verantwoordelijkheid. Degene die dat willen krijgen een rol van betekenis door het uitvoeren van taken als vrijwilliger.
  • Gelijkwaardigheid. Iedereen heeft een inbreng en een groot deel van alle ideeën is uitgegroeid tot prachtige initiatieven.
  • De activiteiten zorgen voor verbinding en contacten tussen buurtbewoners en mensen met een psychische kwetsbaarheid.
  • Activiteiten werken ook anti-stigmatiserend. De buurtbewoners kijken anders naar de bewoners van Lister en zien ze als buren en vrijwillige collega´s. Ook de bewoners van Lister ervaren dat ze als vrijwilliger in het project een gelijkwaardige rol hebben

Goede ervaringen

Nieuwe mensen worden verwelkomd en krijgen de tijd hun plek te vinden, als bezoeker of als vrijwilliger. De vrijwilligers doen nieuwe ervaringen en vaardigheden en krijgen meer sociale contacten, ook buiten de GGZ. Op Het Kompas is een plek waar iedereen talenten kan gebruiken en onbekende talenten kan ontdekken.

Vernieuwing in dagbesteding
Begin 2016 deed Movisie een inventarisatie bij 10 kleine en 25 middelgrote en grote gemeenten. Hieruit bleek dat er nog geen grote verschuivingen waren in de opzet van dagbesteding. De verwachtingen waren echter, dat het aanbod zou worden vernieuwd en dat de voorliggende voorzieningen zouden worden uitgebouwd. Zodat er een meer integraal aanbod en meer samenwerking tussen aanbieders zou ontstaan. Een jaar later bracht Movisie de publicatie Dagbesteding in ontwikkeling uit. Hierin worden de 45 projecten opnieuw tegen het licht gehouden. Hebben ze het gered? Zijn de verwachtingen uitgekomen en zijn er nieuwe stappen gezet? Daarnaast beschrijven we in deze publicatie 16 nieuwe praktijkvoorbeelden van projecten voor mensen met dementie en voor mensen met ggz-problematiek. Het Kompas is er één van.

Eerder verschenen artikelen in deze serie over de voorbeelden Amsterdams Ontmoetingscentrum de Pijp, Enik Recovery College, Dagcentrum Kraaipan, Flevo Fiets en De Gedachtenkamer.