Ondernemen in de doe-democratie

artikel - 16 juli 2013
Afbeelding bij Ondernemen in de doe-democratie

Waar is welzijn? Dat is de vraag die elke organisatie in welzijn en maatschappelijke dienstverlening zich zou moeten stellen na het lezen van het kabinetsstandpunt over de doe-democratie dat begin juli 2013 gepubliceerd is.

Het stuk is één groot pleidooi voor het stimuleren van burgerinitiatieven als werkzaam alternatief voor overheidsgestuurde ingrepen in de (lokale) samenleving. De doe-democratie wordt daarbij opgevat als 'een vorm van meebeslissen door simpelweg te doen' (p.12). Maar nergens in de nota wordt gerept over de positieve of negatieve impact die het welzijnswerk heeft of kan hebben op al die actieve burgers. Het lijkt alsof het vergeten is. Of er niet toe doet.

Loslaten

De nota gaat wel uitgebreid in op de verhouding tussen overheid en burgerinitiatief. Kernelementen van de doe-democratie zijn onder andere het overdragen van zeggenschap, de toenemende mogelijkheden voor burgers om rechtstreeks hun eigen leefomgeving in te richten en maatschappelijke vraagstukken aan te pakken, een overheid die loslaat, faciliteert en ruimte geeft en die eigen verantwoordelijkheid en zelfredzaamheid van burgers stimuleert. Hmm, wat waren ook alweer de uitgangspunten van Welzijn Nieuwe Stijl? En wie waren daar ook alweer mee bezig?

Sociaal ondernemerschap

Nu zou je kunnen zeggen: het kabinet kijkt natuurlijk alleen naar de verhouding tussen overheid en burger. Dus is het logisch dat maatschappelijke organisaties onderbelicht blijven. Maar in de nota worden sociaal ondernemers wel naar voren gehaald als beloftevolle partij. Sterker nog, sociaal ondernemers zijn een vorm van doe-democratie, volgens een onderzoek van Partners + Pröpper. Zij willen immers een maatschappelijk vraagstuk oplossen, maar dan wel op een bedrijfsmatige en financieel duurzame manier. Begint het al te schuren?

Weinig goeds

Dé opgave voor welzijnsorganisaties is dan ook om als de donder meer sociaal ondernemend te gaan werken én dat te laten zien. Zolang ze weggezet worden als “verstatelijkte maatschappelijke instellingen die leven van overheidssubsidies of -opdrachten” (p.13), is wel duidelijk dat er weinig goeds van hen verwacht wordt. Beeld en beleefde werkelijkheid zijn dat een vitale samenleving in ieder geval niet uit de hoek van het traditionele welzijn zal komen.

Het roer om

Is het dan allemaal kommer en kwel? Natuurlijk niet. Er zijn genoeg voorbeelden van welzijnsorganisaties die het roer hebben omgegooid. Kijk alleen maar eens naar WIJ Breda, de Vrijwilligerscentrale Deventer en Radius in het Land van Cuijk. Dichterbij de burgers, innovatieve samenwerking, een grotere rol voor vrijwilligers, nieuwe verdienmodellen: het gebeurt al. Maar nog op te weinig plekken en te weinig structureel.

Ondernemen bij u in de buurt

Dit najaar wil MOVISIE daarom, samen met zoveel mogelijk partners, op verschillende plekken in het land sociaal ondernemerschap in welzijn stimuleren. We brengen succesvolle praktijkvoorbeelden, innovatieve sociaal ondernemers, hun ondersteuners en welzijnsinstellingen bij elkaar om van elkaar te leren, elkaar te inspireren en nieuwe plannen te ontwikkelen. Wilt u gastvrouw of gastheer zijn, wilt u meedenken of meedoen, heeft u een briljant plan, neem dan contact op met Willem-Jan de Gast of Daan de Bruijn.

Ook organiseren we samen met WelzijnNederland en Iuliano Intelligent Marketing op 26 september 2013 een studiedag over Ondernemend Werken aan Welzijn, waarvoor de inschrijving geopend is. En we experimenteren bij MOVISIE door zelf sociaal ondernemender te opereren. Bijvoorbeeld door te werken met het Business Model Canvas, een interne wedstrijd voor ondernemende initiatieven en samenwerking met zogenaamde concullega’s en ‘vreemde eenden’. Wat dat gaat opleveren, is nog niet helemaal duidelijk, maar delen we wel. Want dat is precies waar ondernemen over gaat: lef tonen en risico durven nemen door iets doen waarvan je nog niet weet of het gaat werken.

Reacties

Reageer op dit artikel

1 + 9 =
Los deze eenvoudige rekenoefening op en voer het resultaat in. Bijvoorbeeld: voor 1+3, voer 4 in.