Seks en sekse verschillen

Column van Lou Repetur, afkomstig uit vakblad SpeZiaal
artikel - 2 mei 2013
Afbeelding bij Seks en sekse verschillen

Daar valt veel over te zeggen. De objectieve verschillen zijn de meesten wel bekend. Ik wil mij dit keer focussen op de subjectieve verschillen. De verschillen die niet meteen verklaard kunnen worden door het lichamelijk anders zijn van de seksen. Verschillen die afhankelijk van iemands cultuur, religie, kennis, leeftijd (en meer) anders worden verklaard. De genderverschillen.

Mannen en vrouwen zijn gelijkwaardig aan elkaar, dat staat in onze grondwet. In de praktijk zien we echter verschillen die niet als gelijkwaardig worden gezien. Verschillen die meer of minder worden gewaardeerd. Genderongelijkheid noemen we dat. Genderongelijkheid heeft te maken met de maatschappelijke rollen en identiteiten voor mannen en vrouwen. Veel mensen (zo niet bijna allen) hebben stereotype ideeën over wat vrouwelijk en wat mannelijk is. Deze ideeën beïnvloeden ons in hoe we bepaalde eigenschappen waarderen en hoe we ons gedragen.

Genderongelijkheid

Genderongelijkheid is op verschillende terreinen zichtbaar. Zo zien we een ongelijke verdeling van mannen en vrouwen op het gebied van macht, meedoen en zichtbaarheid. Kijk maar naar de media: in praatprogramma’s zitten meestal mannen aan tafel. Of in topposities: slechts 6% is vrouw. 37% van de vrouwen gaat minder werken zodra er kinderen komen (CBS, 2010). Keuzes worden dus mede ‘gestuurd’ door wat wij in de samenleving normaal vinden. Dat zien wij ook terug in seksuele handelingen en seksuele beleving van jongens en meisjes. Seksuele opvoeding wordt immers mede gevormd door hoe wij als samenleving vinden dat een jongen en een meisje zich moet gedragen.

Jongens zijn sterk en ‘in control’, dus zullen niet snel slachtoffer van seksueel geweld worden.

Hoe hoort het?

Gelukkig voldoet de meerderheid niet perfect aan deze stereotyperingen, maar het beïnvloedt ons wel omdat we denken dat het ‘zo hoort’, ongeacht of we ons er in herkennen. Er zijn veel stereotype beelden als het gaat om seksualiteit en de sekse verschillen:

  • Een meisje moet sexy zijn, maar niet té want dan is ze een slet.
  • Jongens hebben altijd zin in seks en meisjes veel minder.
  • Meisjes willen liefde, jongens willen seks.
  • Een jongen hoort een meisje te versieren en niet andersom.
  • Jongens zijn sterk en ‘in control’, dus zullen niet snel slachtoffer van seksueel geweld worden.
  • Meisjes zijn niet sterk en hebben minder zin in seks, dus zullen zij niet snel dader van seksueel geweld worden.
  • Meisjes vinden oudere jongens sexy en jongens juist meisjes die jonger zijn.
  • Het zijn jongens die betalen voor seks en meisjes die zich ervoor laten betalen of cadeaus ontvangen.

Onderzoek

De organisaties SOA Aids Nederland en Rutgers WPF deden in 2012 een onderzoek naar seksualiteit onder jongeren van 12 tot 25 jaar. Uit dit onderzoek kwamen onder andere de volgende cijfers: 4% van de jongens en 17% van de meisjes tussen de 12 en 25 jaar heeft wel eens een seksuele handeling tegen hun zin in meegemaakt. Ruim 7% van de meisjes heeft wel eens geslachtsgemeenschap gehad tegen haar wil, tegenover bijna 2% van de jongens. 6% van de jongens en 12% van de meisjes zegt dat er wel eens iemand boos op hen is geworden om seks met hen te kunnen hebben.

Cijfers

Wat laten de cijfers uit dit onderzoek ons zien over een aantal stereotypen?

  • Meisjes vinden oudere jongens sexy en jongens juist meisjes die jonger zijn. Bijna de helft van de meisjes heeft de eerste keer geslachtsgemeenschap met een jongen die minstens 2 jaar ouder is. Slechts 3% van de meisjes heeft een eerste sekspartner die meer dan 2 jaar jonger is.
  • Jongens hebben altijd zin in seks en meisjes veel minder. 57% van de jongens masturbeert tussen de 12 en 14 jaar. Slechts 18% van de meisjes doet dat ook op die leeftijd. 4% van de jongens en 17% van de meisjes tussen de 21 en 24 jaar heeft nog nooit gemasturbeerd. 23% van de meisjes heeft last van niet klaar kunnen komen. Dat is bij 5% van de jongens het geval. 17% van de meisjes heeft er last van dat zij geen zin hebben in seks. Dat is bij 6% van de jongens het geval. 19% van de jongens heeft last van te snel klaar komen tijdens seks. Dat is bij 5% van de meisjes het geval. Bij 11% van de meisjes doet het pijn tijdens het vrijen. Dat is bij 2% van de jongens het geval.
  • Een jongen hoort een meisje te versieren en niet andersom. De meeste jongeren zijn het hier niet mee eens. 4% van de jongens en 5% van de meisjes vindt het niet oké als een meisje een jongen versiert.
  • Meisjes willen liefde, jongens willen seks. De belangrijkste redenen voor meisjes om seks te hebben, zijn verliefdheid (83%), dicht bij de ander willen zijn (80%) en je liefde laten zien (76%). Bij jongens is dat ‘de ander’ laten genieten (82%), verliefdheid (75%) en klaarkomen (75%).
  • Het zijn jongens die betalen voor seks en meisjes die zich ervoor laten betalen of cadeau ‘s ontvangen. 6% van de jongens heeft wel eens betaald voor seks en vrijwel geen meisje heeft dit gedaan. En seks in ruil voor een cadeau? 3,3% van de jongens en 1,5% van de meisjes heeft wel eens iets anders dan geld (drankje, kleding, lift, slaapplaats) gekregen in ruil voor seks.

Wanneer klopt het?

Een aantal stereotypen leven hardnekkig voort, anderen kloppen niet met wat jongeren aangeven. Wat we jongeren mee moeten geven, is helder. De stereotypen geven soms houvast, maar over het algemeen kloppen ze niet. Sta stil bij je eigen seksuele ontwikkeling en wat bij jou past. Wat zijn jouw wensen en grenzen. Voel je vrij om die te ontdekken, ongeacht wat de stereotypen aangeven. Voel je vrij om je seksuele voorkeur te exploreren. Voel je vrij om maagdelijk het huwelijk in te gaan. Voel je vrij om van lust te genieten en experimenteer. Als je met een ander experimenteert, doe dat dan wel met oog voor de wederzijdse toestemming, vrijwilligheid, gelijkwaardigheid, of het past bij je leeftijd, de context en met voldoende zelfrespect.

Lou Repetur is expert seksueel grensoverschrijdend gedrag bij MOVISIE. Deze column verscheen ook in vakblad SpeZiaal, nr. 1, 2013.

Reacties

Reageer op dit artikel

1 + 8 =
Los deze eenvoudige rekenoefening op en voer het resultaat in. Bijvoorbeeld: voor 1+3, voer 4 in.