Starten met sociale ondernemingen

Zes tips voor gemeenten
artikel - 4 juli 2014
Afbeelding bij Starten met sociale ondernemingen

Door het land zijn goede voorbeelden te vinden van succesvolle samenwerking tussen gemeenten en sociale ondernemingen. Ze kunnen een sterke bondgenoot van elkaar worden bij het oplossen van maatschappelijke opgaven.

Wat zijn sociale ondernemingen eigenlijk? Sociale ondernemingen dienen primair het maatschappelijk belang en zijn in hoge mate financieel zelfvoorzienend. Zij leveren innovatieve oplossingen voor complexe vraagstukken op (lokale) thema’s als zorg, arbeidsparticipatie, milieu en wijkontwikkeling. De samenwerking tussen gemeenten en sociale ondernemingen wordt steeds belangrijker, zeker nu gemeenten de komende jaren te maken krijgen met minder middelen en meer verantwoordelijkheden.

Hoe samenwerking starten?

Hoe breng je een goede samenwerking tot stand? Waar liggen de kansen? Wat voor partnerschappen zijn denkbaar? Tegen welke drempels lopen sociaal ondernemers op? Social enterprise formuleerde op basis van praktijkvoorbeelden zes tips voor gemeenten:

1. Wees constructief passief

Sociaal ondernemers kunnen niet door overheidsbeleid worden ‘gemaakt’. Zij worden alleen succesvol op basis van intrinsieke motivatie en eigen ondernemerschap. Van de gemeente vraagt dit een andere opstelling en ander gedrag, wat wij ‘constructief passief’ noemen. De gemeente kan proactief communiceren, intenties uitspreken en drempels verlagen en moet vervolgens wachten tot de juiste personen opstaan uit de gemeenschap.

2. Wees een betrouwbare business partner

Hoe wordt u als gemeente een betrouwbare businesspartner? Dit vraagt direct contact tussen de ondernemer en de gemeente. Zorg voor een aanspreekpunt op ambtelijk niveau en directe betrokkenheid van een wethouder. Dat maakt u als gemeente benaderbaar en betrouwbaar. In een groeiend aantal gemeenten, bijvoorbeeld Utrecht en Deventer, zien we  dat een ambtenaar of een werkgroep direct verantwoordelijk is voor het stimuleren van sociaal ondernemerschap.

3. Stel een beleidsagenda op en maak werk van beleidscoherentie

Sociaal ondernemers streven vaak meerdere maatschappelijke doelen na. Bijvoorbeeld minder milieuvervuiling, meer mensen met een arbeidsbeperking aan het werk helpen én sociale binding bevorderen. Wanneer ze in contact treden met de gemeente zijn er al snel struikelblokken: de verschillende departementen zijn gericht op hun eigen doelstellingen en vaak slecht in staat om beleid te synchroniseren. Eén vast aanspreekpunt binnen uw gemeente is hiervoor een eerste stap.

4. Creëer sociale innovatie arena’s

Initiatief uit de samenleving kan naar voren worden gebracht door proactief en oplossingsgericht dialogen te voeren via sociale innovatiearena’s. Door een vraag uit te zetten en verschillende partijen samen te brengen -denk aan een mix tussen ambtenaren, ondernemers, young professionals, actieve burgers, kunstenaars en welzijnswerkers- kan de gemeente het denken over nieuwe, lokaal passende oplossingen stimuleren.

5. Creëer financieringsmogelijkheden

Daar waar de sociale onderneming een goede bijdrage levert aan de maatschappelijke doelen van de gemeente, bijvoorbeeld door oplossingen te realiseren op een betere of goedkopere manier dan in de bestaande situatie, moet de gemeente bereid zijn om de onderneming financieel te stutten. Dat kan op allerlei manieren, van zachte leningen, garanties, Social Impact Bonds of in natura. Inspiratie nodig? Raadpleeg het rapport De financiering van burgerproductie dat in opdracht van de provincie Overijssel is opgesteld.

6. Koop maatschappelijk in en gebruik social return

Als gemeente kunt u de maatschappelijke waarde van hun inkoop- en aanbestedingsbeleid vergroten door met sociale ondernemingen te werken. Inkoop wordt vaak nog benaderd vanuit het perspectief van kostenbesparing, terwijl door inkoop ook maatschappelijke doelen bereikt kunnen worden. Binnen de regels van Economisch Meest Voordelige Inschrijving (EMVI) zijn veel mogelijkheden.

Meer lezen? Download de publicatie De social enterprise als businesspartner van de gemeente op de website van social enterprise.

Bezoek het eerste landelijke congres over sociale ondernemingen en de rol van de gemeente!

Op 4 september organiseert Social Enterprise NL in samenwerking met Movisie het eerste landelijke congres over sociale ondernemingen en de rol van de gemeente. Bekijk het hele programma en informatie over aanmelding.

 

Reacties

Reageer op dit artikel

9 + 0 =
Los deze eenvoudige rekenoefening op en voer het resultaat in. Bijvoorbeeld: voor 1+3, voer 4 in.