Werken aan armoede en schulden extra moeilijk met beperkte basisvaardigheden

3 juni 2021

De coronacrisis raakt iedereen, maar vooral de mensen die al financieel kwetsbaar waren voelen dit extra. Twee derde van de laagbetaalde flexwerkers en laagbetaalde zzp’ers zag hun persoonlijke inkomen dalen door de coronacrisis, blijkt uit een recente flitspeiling van platform Wijzer in Geldzaken.

Ik denk terug aan een gesprek dat ik vorig jaar had met mijn collega Janine Baal en Wijzer in Geldzaken. Toen hadden wij het al over een onderzoek van het Nibud: ‘Wie is er nu eigenlijk financieel kwetsbaar?’    

Bekijk de flitspeiling

'Wijzer in Geldzaken' is een initiatief van het ministerie van Financiën, waarin partners uit de financiële sector, de wetenschap, de overheid en onderwijs-, voorlichtings- en consumentenorganisaties hun krachten bundelen om financiële fitheid in Nederland te bevorderen. Het Expertisepunt Basisvaardigheden organiseerde een digitaal werkbezoek aan Wijzer in Geldzaken. Een organisatie die ik nog niet kende, tot dit werkbezoek.

Wie zijn er nu eigenlijk financieel kwetsbaar en hoe vind je deze mensen?

Wie?

In het werkbezoek kwam de relatie tussen beperkte basisvaardigheden en armoede en schulden direct ter sprake. Wie zijn er nu eigenlijk financieel kwetsbaar en hoe vind je deze mensen? Het Nibud-onderzoek dat deze maand uit kwam brengt in kaart welke groepen mensen financieel kwetsbaar zijn. Uit dit onderzoek blijkt dat mensen met minder basisvaardigheden vaker financiële problemen hebben dan de gemiddelde Nederlander. Sommige laaggeletterden hebben onvoldoende taal- en rekenvaardigheden en digitale vaardigheden om financieel redzaam te zijn.

Barrières

Praktisch gezien ervaren laaggeletterden dezelfde barrières als andere mensen met financiële problemen. Voorbeelden hiervan zijn schaamte en een gebrek aan controle over de eigen situatie. Specifiek komt hier nog bij dat laaggeletterden vaak moeite hebben met schrijven of het begrijpen van teksten. Dit geeft extra moeilijkheden bij het invullen van formulieren en het lezen van brieven. Zo kunnen zij dus mogelijkheden mislopen om hun situatie te verbeteren. Ook kan er extra stress ontstaan door het gevoel te hebben het overzicht over de administratie kwijt te zijn.  

Als ik naar mijn eigen loonstrookje kijk weet ik ook niet precies waar welk bedrag vandaan komt

Ik kan me hier wel wat bij voorstellen. Eerlijk is eerlijk, als ik naar mijn eigen loonstrookje kijk weet ik ook niet precies waar welk bedrag vandaan komt. Dit terwijl ik alle woorden begrijp en cijfers van elkaar af kan trekken of op kan tellen. Mijn financiële situatie is zo dat ik elke maand een vast bedrag op mijn rekening ontvang. Dit geeft mij rust in mijn hoofd. Zo kan ik bezig zijn met mijn hobby’s, werk, vrienden en sporten in plaats van me zorgen te maken over geld. Wat een luxe. 

Kennisatelier

In het volgende kennisatelier van het Expertisepunt Basisvaardigheden gaan we verder in op de relatie tussen basisvaardigheden, armoede en schulden. We praten met ervaringsdeskundige Marchien Brinkman, schuldhulpverlener John Wildenburg, lectoren Kees Hoogland en Roeland van Geuns en onderzoeker Marieke Bor-de Vries. Ik kijk er naar uit.

Aanmelden voor kennisatelier

Meer over basisvaardigheden