'Integreren gaat een stuk beter als je welkom bent'

Burgers aan de slag voor vluchtelingen
nieuwsbericht - 14 december 2015

De komst van grote groepen vluchtelingen brengt Nederland in beweging. In de aanloop naar het Kerstdebat op 18 december, laten we drie actieve burgers aan het woord. Rik van der Helm ging samen met zijn vader naar Lesbos om daar als vrijwilliger hulp te verlenen.

Waarom ben je actief geworden?

‘Er is nogal wat aan de hand. Mensen die vluchten voor het oorlogsgeweld moeten een ellendige en gevaarlijke reis afleggen om zichzelf in veiligheid te brengen. Ik heb besloten actie te ondernemen omdat ik op deze manier die reis iets veiliger hoop te maken.’

Wat ben je precies gaan doen voor vluchtelingen?

‘In november ben ik 9 dagen op het Griekse eiland Lesbos geweest als hulpverlener voor Stichting Bootvluchteling. Wij hebben daar hulp verleend op het strand waar boten met vluchtelingen aan wal komen vanuit Turkije.’

Wat kwam je bij je activiteiten tegen?

‘Aan boord van de rubberboten waren veel kinderen, oudere mensen en mensen met oorlogsverwondingen. De zwakkere mensen worden vaak in het natte middenstuk van de boot gezet. Deze mensen hebben hulp nodig om, als het enigszins kan, droog de boot uit te komen. Vaak zijn er mensen aan boord die acute medische hulp nodig hebben. Gelukkig heeft Stichting Bootvluchteling een goed toegerust medisch team die deze zorg kan verlenen. Veel van de kinderen worden zeeziek op de boot en zijn onderkoeld, vies, nat en apathisch als ze aan wal komen. Wij hadden droge kleertjes, bananen en reddingsdekens bij ons om weer een beetje leven in die kinderen te krijgen. Vaak brachten we dan de gezinnen en andere mensen die niet mobiel zijn per auto over de ‘dirt road’ naar een eerste ‘transit camp’. Daar kunnen ze dan een beetje op adem komen voordat hun reis verder gaat.’

Foto: Alkis Konstantinidis/Reuters

Wat trof je het meest?

‘Mij trof het grote aantal zwakke mensen. Veel gezinnen, maar ook bejaarde mensen. Daarnaast wordt je geconfronteerd met veel oorlogsverwondingen door bombardementen en martelingen. Ook spoelen er met regelmaat verdronken mensen aan. Het is verdrietig om te zien dat deze mensen hun vlucht naar veiligheid met de dood moeten bekopen. Vooral de zinloosheid ervan. Met een goede verrekijker kan je de auto’s in Turkije zien rijden. Dat er voor deze mensen geen andere oplossing is dan je kinderen in een slecht reddingsvest in een gevaarlijke rubberboot te stoppen, is moeilijk te bevatten.’

Hoe reageerde je omgeving en je collega’s?

‘Ik heb me erg gesteund gevoeld door de mensen om mij heen. Veel hebben geld bijgedragen waarmee ik hulpgoederen en een deel van mijn reis heb kunnen betalen. Bij terugkomst heb ik met name op mijn werk veel waardevolle gesprekken gevoerd over vluchtelingen. Niet iedereen is overtuigd over de noodzaak om deze mensen op te vangen.’

Doet Nederland genoeg? Wat verwacht je van je gemeente en wat van de regering?

‘Nederland zal in Europees verband moeten optreden om tot een politieke oplossing te komen voor de opvang van vluchtelingen op een manier waarbij geen slachtoffers vallen. Bijvoorbeeld door opvang en distributie vanuit Turkije. Van gemeenten verwacht ik dat ze alles uit de kast halen om een onderkomen voor vluchtelingen te vinden. Van Nederlanders hoop ik op een welkom. Integreren gaat een stuk beter als je welkom bent.’

Kerstdebat 'Welkom in de participatiesamenleving?'

De komst van grote groepen vluchtelingen brengt Nederland in beweging. Maar er is ook een diepe kloof ontstaan tussen de voor- en tegenstanders. Wat betekent deze polarisatie voor de participatiesamenleving, waarbij we meer voor en met elkaar moeten doen? En hoe welkom is die samenleving eigenlijk voor vluchtelingen?

Praat mee tijdens het Kerstdebat ‘Welkom in de participatiesamenleving?’ op 18 december! Deelname is gratis, aanmelden verplicht.