Informele hulp. Wie doet er wat

SCP-rapport naar omvang, aard en kenmerken van mantelzorg en vrijwilligerswerk in de zorg en ondersteuning in 2014

publicatie - december 2015

Wie helpt wie en hoe gaat dat?

Wat doen mensen voor elkaar als een naaste vanwege gezondheidsproblemen hulp nodig heeft? Hoe helpen mantelzorgers hun naasten, die zij bij de start van de hulp al kennen? Wat zijn hun ervaringen met het geven van hulp? Aan wie geven zij hulp, waarom doen ze dat, met wie delen zij die hulp en krijgen zij hierbij ondersteuning? En in hoeverre zijn mensen die geen informele hulp geven bereid en in staat om anderen te helpen?

De bangrijkste conclusies zijn:

  • Ruim vier miljoen mensen (33% van de volwassen Nederlanders) gaf in 2014 mantelzorg en bijna een miljoen mensen deed vrijwilligerswerk in de zorg.
  • Informele helpers vormen een gevarieerde groep; twee derde vrijwilligers in de zorg verricht dit werk via een organisatie.
  • 11% van de werkende mantelzorgers die op werkdagen helpt, moet dagelijks of wekelijks het werk onderbreken vanwege de mantelzorgtaak.
  • Mantelzorgers van mensen met psychische of psychosociale problemen delen de hulp minder vaak met andere mantelzorgers.
  • Circa een vijfde van mantelzorgers gebruikt respijtzorg zoals dagopvang.
  • Een op de drie mantelzorgers verliest wel eens geduld. Dit komt vaker voor als zij zich door het helpen belast  voelen.

Nieuwe cijfers

De cijfers uit dit rapport zijn niet te vergelijken met cijfers uit eerder onderzoek van het SCP. Dit komt omdat er geen omschrijving is van mantelzorg en voor dit rapprt deze omschrijving is gebruikt: het helpen van een bekende, zoals een partner, familie, vriend of buur, die hulp nodig heeft vanwege lichamelijke, psychische of verstandelijke beperkingen of vanwege ouderdom. De informele hulp bestond bijvoorbeeld uit helpen bij het huishouden, wassen en aankleden, vervoer, klusjes of gezelschap bieden.

Vervolgonderzoek

Dit onderzoek heeft het SCP uitgevoerd op verzoek van het ministerie van VWS. Het is een vervolg op twee publicaties: Informele zorg in Nederland; een literatuurstudie naar mantelzorg en vrijwilligerswerk in de zorg (juni 2013), en:  Hulp geboden. Een verkenning van de mogelijkheden en grenzen van (meer) informele hulp, dat is gebaseerd op de uitkomsten van groepsgesprekken (september 2014).

 

Auteur:M. de Klerk, A. de Boer, I. Plaisier, P. Schyns, S. Kooiker
Uitgever:SCP
Jaar van uitgave:december 2015

Bron