Foto’s laten wensen voor leefomgeving zien

Visuele prikkelmethode
tools - 27 juli 2016

Bewoners maken foto’s van goede en minder goede aspecten van de zorginstelling of wijk. De foto’s zijn de aanzet voor een gesprek met andere bewoners om tot verbeteringen te komen.

Wat levert de visuele prikkelmethode op?

De foto’s laten de ervaringen en wensen zien van de bewoners voor hun woon- en leefomgeving. Denk aan knelpunten en tekortkomingen maar ook aan aspecten die ze juist waarderen. Met de foto’s brengen de bewoners zowel belevingsaspecten in kaart, als ergonomische punten en
praktische knelpunten. Bijvoorbeeld de obstakels die ze tegenkomen.

De visuele prikkelmethode in drie stappen

  1. Bewoners maken foto’s van zaken in hun omgeving die hun beleving van mentale, sociale en fysieke elementen weergeven. Het werkt goed om vooraf het doel te bepalen en duidelijke opdrachten te geven.
  2. Vraag de bewoners om een toelichting over het waarom en de achtergrond van de foto’s. Hiermee formuleert u wensen of juist kenmerken van hoe het niet moet.
  3. Bespreek de bevindingen uit de eerste twee fasen in panels van fotografen en van bewoners die niet hebben gefotografeerd.

Toepasbaar

De visuele prikkelmethode is geschikt voor thema’s rond wonen, zorg en welzijn. Denk ook aan deelonderwerpen, zoals groenonderhoud, veiligheid openbare ruimte, toegankelijkheid woningen en gebouwen, kwaliteit van woningonderhoud, gastvrijheid instellingen, burenhulp, niveau van voorzieningen in het dorp.

Effectiviteit

De effectiviteit van de methode is empirisch onderzocht via een eigen evaluatie. Hieruit blijkt dat de toepasbaarheid van de methode hoog is omdat de informant stapsgewijs tot een ‘oordeel’ komt. Voorwaarde is dat het voorwerp van evaluatie visualiseerbaar moet zijn. De rol van de informant bevordert de geldigheid van de methode. De methode is betrouwbaar doordat procedures worden gestructureerd. Naast ondervraging (interviews) zijn ook andere vormen van gegevensproductie mogelijk.

Royers, T. en Ree, L. de. De visuele prikkelmethode. In: Hak, T. en Wester, F. Waarneming, analyse en reflectie. Kwalitatief onderzoek: de praktijk. Utrecht: KWALON, 2003.

Meer informatie

Ontwikkelaar

Vilans

De methode is ontwikkeld voor bewoners van de zorgcentra Nieuw Delftweide in Haarlem en De Drie Hoven in Amsterdam, maar later ook toegepast in andere sectoren zoals psychiatrie, VG, jeugdwerk, gemeentelijk beleid en bij jonge ouderen.